V.STAMATIS
ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΣΥΣΚΕΥΕΣ
ΕΙΔΗ ΣΠΙΤΙΟΥ

Σελίδες

Τρίτη 17 Μαρτίου 2026

Ένας πολιτικός με ράσα (Παλαιών Πατρών Γερμανός)

Παλαιών Πατρών Γερμανός
Του Τόλη Κοϊνη

Πλησιάζει η 25η Μαρτίου. Παλαιότερα ήταν το άτομο που είχε την τιμητική του αυτή την ημέρα. Τις τελευταίες δεκαετίες έχει καταστεί η πλέον αμφιλεγόμενη προσωπικότητα του 1821.
Επίσκοπος Παλαιών Πατρών.
 
Τώρα θα ονομαζόταν Μητροπολίτης Αχαΐας.
 
Τότε ο τίτλος αυτός δινόταν γιατί υπήρχε και η επισκοπή Νέων Πατρών, που είχε έδρα την Υπάτη του νομού Φθιώτιδας.
 
Το εκκλησιαστικό του όνομα ήταν Γερμανός.
 
Το βαφτιστικό του ήταν Γιώργης.
 
Άλλαξε ονομασία στο Άργος. Είχε έρθει εδώ να σπουδάσει στην περίφημη σχολή που λειτουργούσε στο Άργος και ο δικός μας Μητροπολίτης «Ναυπλίας και Άργους» Ιάκωβος τον χειροτόνησε διάκονο και του έδωσε το όνομα Γερμανός (από τον Άγιο Γερμανό και όχι τους γνωστούς).
 
Η παραμονή του στο Άργος πρέπει να τον είχε επηρεάσει πολύ. Εκτός από τα γράμματα «θύραθεν και εκκλησιαστική παιδεία» άρχισε να μυείται στα διοικητικά της εκκλησίας, στα οποία διέπρεψε.
Το επώνυμό του δεν είναι με σιγουριά γνωστό. Πιθανότερο είναι το «Κοτζιάς». Αυτό υποστήριζε ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών επί ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος ισχυριζόταν ότι ήταν απόγονός του (είχε παρουσιάσει στοιχεία).

Αυτά έγιναν γύρω στο 1798 με 1800. Η καριέρα του εκτοξεύτηκε όταν ένας θείος του πήρε τον τίτλο του Οικουμενικού Πατριάρχη στην Κωνσταντινούπολη.
 
Πρόκειται για τον Γρηγόριο τον Ε΄. Τον Πατριάρχη που μαρτύρησε τις πρώτες ημέρες της Επανάστασης του 1821, αφού προηγουμένως είχε αναγκαστεί να την αποκηρύξει.

Η Κωνσταντινούπολη ήταν μεγαλύτερο «σχολείο» από το Άργος. Εκεί συνειδητοποίησε πώς παίζονται τα παιχνίδια εξουσίας τόσο στην εκκλησία όσο και στο κράτος. Ο Πατριάρχης για να ορισθεί έπρεπε να δωροδοκήσει μια σειρά Τούρκους αξιωματούχους, που είχαν προσωπική επιρροή στον Σουλτάνο.
Οι δωροδοκίες και τα «πολιτικά αλισβερίσια» έδιναν και έπαιρναν.

Παράλληλα απέκτησε και μια καλή φιλολογική μόρφωση και συμμετείχε στη συγγραφή ενός μεγάλου λεξικού της Ελληνικής γλώσσας.

Γιατί κάθε σοβαρός πολιτικός καταλαβαίνει τη σημασία του να ξέρεις να επικοινωνεί με μεγάλα ακροατήρια, αλλά και να συνάπτει επωφελείς συμμαχίες.
 
Ο Γερμανός διαμορφώθηκε στην Κωνσταντινούπολη σαν ένας πολιτικός με ράσα, παρά σαν ένας τυπικός κληρικός.

Πάντα χρειάζεται ένα καλό ρουσφέτι, την κατάλληλη στιγμή. Αυτό ήρθε το 1806. Ο θείος του, ο Γρηγόριος ο Ε΄, του έδωσε την μητρόπολη της Πάτρας. Πλούσια επισκοπή και σε περίζηλη θέση γιατί εκεί υπήρχε Αποστολική Διαδοχή από τον Απόστολο Ανδρέα, τον πρώτο επίσκοπο της Αχαϊκής πόλεως.
Τότε ήταν 36 ετών… σχετικά μικρός.

Μόλις έφτασε στην Πελοπόννησο συμπεριφέρθηκε αμέσως ως πολιτικός και όχι ως ιεράρχης. Συγκέντρωσε τους κοτσαμπάσηδες (εκτός Μάνης), έλυσε τις μεταξύ του διαφορές και έβαλε στόχους.
Κυριότερος σκοπός τους ήταν να αποτελούν ένα ισχυρό λόμπυ στην έδρα του Πασά και να έχουν αντιπροσώπους στην Πόλη, για άμεση επαφή με το κέντρο της Σουλτανικής εξουσίας. Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα να εξασφαλιστούν τα προνόμιά τους κυρίως, και δευτερευόντως κάποιες ήπιες αποφάσεις προς το σύνολο των υποδούλων Ελλήνων.

Για να το πούμε πιο απλά ήταν ο πρώτος «αρχηγός της Δεξιάς».

Εκείνη την εποχή άρχισε ο μεγάλος διωγμός των κλεφτών. Στην Πελοπόννησο υπήρχαν δυο μεγάλες «συμμορίες», οι Κολοκοτρωναίοι με λημέρια στα χωριά του Μαινάλου και ο καπετάν Ζαχαριάς στον Πάρνωνα. Άρχισε κανονικό πογκρόμ εναντίον τους. Οι κοτσαμπάσηδες πήραν ανοιχτά τη θέση των Τούρκων. Ο Γερμανός, ως πιο έξυπνος κράτησε «πισινή» και διατήρησε φιλικές σχέσεις προσωπικά με τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, χωρίς να τα σπάσει ούτε με τους κοτσαμπάσηδες ούτε με τους Τούρκους.
Ο Παλαιών Πατρών Γερμανός έγινε ο μυθικός εθνεγέρτης με την ύψωση του λαβάρου στην Αγια Λαύρα στις 25 Μαρτίου 1821. Κάτι τέτοιο ο ίδιος γράφει πως δεν έγινε.
 
Εκείνη την ημέρα ήταν στο Μοναστήρι της Χρυσοποδαρίτισσας, (50 χλμ. μακριά), πληροφορήθηκε ότι στην Πάτρα είχε ξεσπάσει η Επανάσταση, κατέβηκε το απόγευμα εκείνης της ημέρας, έκανε ένα «τρισάγιο» σε ένα ξωκκλήσι έξω από την πόλη και έφτασε μέχρι τα Ψηλά Αλώνια όπου ευλόγησε μια κόκκινη σημαία με έναν μαύρο σταυρό.

Αυτά γράφει ο ίδιος στα απομνημονεύματά του.

Πώς βγήκε ο μύθος της Αγια Λαύρας;

Τον Ιούνιο του 1821 ο Γερμανός βλέποντας ότι οι Ευρωπαίοι ήταν επιφυλακτικοί απέναντι στην Ελληνική Επανάσταση, έβαλε τον Γάλλο πρόξενο στην Πάτρα τον Πουκεβίλ (αδελφό του φιλέλληνα περιηγητή) να γράψουν μια «ανταπόκριση» σε Γαλλικές εφημερίδες που να δείχνει ότι η Επανάσταση είχε εθνικούς θρησκευτικούς στόχους για να μην τη συγχέουν με τις φιλελεύθερες εξεγέρσεις που ξεσπούσαν τότε στην Ευρώπη. Έτσι πλάστηκε ο μύθος της δοξολογίας στην Αγία Λαύρα, της ύψωσης του λαβάρου και της ορκωμοσίας σε αυτό.
 
Το κείμενο αυτό έκανε εντύπωση και αναδημοσιεύτηκε και σε Αγγλικές και Γερμανικές εφημερίδες. Ο Γερμανός ως έξυπνος πολιτικός κατανοούσε ότι η επιτυχία της Επανάστασης προϋπέθετε την Ευρωπαϊκή υποστήριξη και αυτό το «ψεματάκι» αποσκοπούσε να ξεγελάσει τις εντυπώσεις.
Μετά 12 χρόνια από το θάνατό του, το ανακάλυψε ένας Πατρινός δημοσιογράφος και το ξαναδημοσίευσε. Έκανε τόση εντύπωση και έδωσε την ευκαιρία στον Όθωνα, που ήθελε να αποκαταστήσει τις σχέσεις με την εκκλησία (μέχρι τότε τους είχε κόψει προνόμια, κλείσει μοναστήρια και απαλλοτριώσει περιουσιακά στοιχεία) να ορίσει τη γιορτή του Ευαγγελισμού ως εθνική εορτή.
Ήταν όμως ο Παλαιών Πατρών Γερμανός υπέρ της Επανάστασης;

Για αυτό το θέμα σε επόμενη ανάρτηση, που θα ξεδιαλύνουμε τις σχέσεις του με τον Παπαφλέσσα.
ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ ΕΣΤΙΑΣΗΣ
ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ
Κέντρο Βιολογικής Γεωργίας
ΧΡΩΜΑΤΑ ΕΙΔΗ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣ
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΓΟΛΙΔΑ