.webp "SOFIA MANTA")
.webp "ΚΑΦΕΚΟΠΤΕΙΟ ΝΕΚΤΡΑ ΣΤΟ ΑΡΓΟΣ")
Ridha Dhib
Εκατό (100) ημέρες περπατήματος, περάσματος από μια ιστορική κουκίδα στο χάρτη (Παρίσι) σε μια άλλη (Αθήνα) και διασυνδέοντας δεκάδες άλλες στο πέρασμά του, ο Γαλλο-τυνήσιος καλλιτέχνης Ridha Dhib, θα παρουσιάσει τη μοναδική εμπειρία του σε δέκα (10) λεπτά στην Εθνική Πινακοθήκη (Παράρτημα Ναυπλίου) την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2026 περίπου στις 17:00. Η περιπατητική πολυήμερη εμπειρία πραγματοποιείται από τον καλλιτέχνη και παρουσιάζεται σε συνεργασία με το Τμήμα Παραστατικών και Ψηφιακών Τεχνών και τους υπεύθυνους καθηγητές Αθηνά Στούρνα και Βασίλη Ψαρρά. Αποτελεί μια ιδιαίτερη περφόρμανς με πολύπλευρες στοχαστικές και αναστοχαστικές απολήξεις για το χρόνο, το σώμα, την αντιστοίχιση του τεχνικού στοιχείου (χιλιόμετρο) και της ένδειξης ανθρώπινης ύπαρξης (καρδιακός παλμός), της ανάδειξης ενός τρόπου σκέψης και στάσης μέσα στο κοσμικό τοπίο όπου «κάθε μέρα το σώμα παράγει μια απόδειξη ύπαρξης».
Η χαρτογράφηση αποτελεί μια από τις βασικές τεχνικές της διαδικασίας που μετατρέπει μια τεχνητή μονάδα μήκους (το χιλιόμετρο) σε μια υπαρξιακή εμπειρία μετρημένη με καρδιακούς παλμούς σε πραγματικό και συμβολικό επίπεδο. Μια φορητή συσκευή καταγράφει κάθε καρδιακό παλμό του καλλιτέχνη, ενώ ένα παράλληλο σύστημα GPS ιχνηλατεί κάθε του βήμα κατά τη διάρκεια των 100 ημερών. Ο Ridha Dhib αποκαλεί τη μέθοδό του καρδιο-χαρτογράφηση (cardio-cartographie). Κάθε μέρα βαδίσματος δημιουργεί ένα ψηφιακό «Ίχνος-Έργο Τέχνης» — μια «Κάψουλα 4D» που αποτελείται από σωματική καταπόνηση (καρδιακά δεδομένα), γεω-χωρική καταγραφή (ίχνος GPS) και μια αφήγηση με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, δομημένη σε τέσσερα επίπεδα: Σώμα, Γη, Ουρανός, Αντήχηση. Η συμβολική διάσταση πηγάζει από την ίδια την υπερβολή της περιπατητικής εμπειρίας η οποία θέτει σε δοκιμασία το σώμα για να διανύσει την απόσταση μέχρι τον τελικό σκοπό.
Από την άποψη αυτή και παρ’ ότι ο ίδιος ο καλλιτέχνης δηλώνει πως η περιπατητική του εμπειρία δεν έχει σχέση με τις αντίστοιχες προσκυνηματικές περιπατητικές εμπειρίες, η ίδια η έννοια της μνημοσύνης, της αξίας του χρόνου και της μνήμης του σώματος, περικλείει τις μεγάλες ιστορικές περιπατητικές εμπειρίες στη μνημονική θεώρηση χρόνου και σώματος. Δεν είναι τυχαία εξάλλου η αναλογία μέσω της οποίας ο ίδιος ο καλλιτέχνης καταδεικνύει τη σημασία της φιλοσοφικής αυτής θεώρησης: «Η Μνημοσύνη χτίζει έναν καθεδρικό ναό για ένα κερί. Τεράστιοι κλίτοι χτίζονται για να προστατεύουν μια μικροσκοπική φλόγα. Η δυσανάλογη προσπάθεια δίνει αξία σε ό,τι είναι μικρό, εύθραυστο και ουσιαστικό. Το κερί αντλεί τη σημασία του από τον καθεδρικό ναό που το περιβάλλει. Η χειρονομία του Ridha Dhib επιβεβαιώνει ότι ένα πράγμα αξίζει αυτό που ένα σώμα έχει συμφωνήσει να ξοδέψει για αυτό. Η Μνημοσύνη είναι ένας έπαινος του κόστους που αναλαμβάνεται. Η αξία έγκειται επίσης στο τι συμφωνεί να περάσει ένα σώμα για να φτάσει εκεί.»
Το πέρασμα από τα σημεία του κόσμου είναι μια σημαντική διάσταση της δυνατότητας του σώματος να παράγει αποδείξεις ύπαρξης. Κι εδώ ο καλλιτέχνης εισάγει μια δεύτερη χαρτογραφική διάσταση, εκείνη της χαρτογράφησης της υποδοχής (cartographie de l'accueil). Της σημασίας δηλαδή που αποδίδεται στη συνάντηση με ανθρώπους άγνωστους, υπάρξεις στις κουκίδες του περάσματος σε ένα ταξίδι όπου μόνο τα σημεία του περάσματος ήταν προγραμματισμένα. Μια κουβέντα ακόμη και σε άγνωστη γλώσσα, ένας χαιρετισμός, ένα νόημα με το πρόσωπο, αποτελούν τα στοιχεία που αυτής της χαρτογράφησης. Όλα τα υπόλοιπα, ύπνος, φαγητό, συναντήσεις, αποτέλεσαν στοιχεία της περιπατητικής εμπειρίας. « Δύσκολα μετρήσιμα, απρόβλεπτα, εμφανίζονται εκεί που δεν το περιμένουμε. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια των περιπατητικών μου περφόρμανς, με υποδέχτηκαν με καλοσύνη άνθρωποι και σε μέρη που τίποτα δεν προδίκαζε ότι θα συναντούσα στην πορεία μου», δηλώνει ο ίδιος ο καλλιτέχνης. Η είσοδος στην Ελλάδα αποτέλεσε κομμάτι αυτού του απρόβλεπτου. Ακόμη και η «Ωραία Ελένη», το ιστορικό ξενοδοχείο των Μυκηνών που θα προσφέρει τη φιλοξενία του στον καλλιτέχνη.
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Γαλλο-τυνήσιος καλλιτέχνης αντλεί το έναυσμα της περιπατητικής του εμπειρίας από την Ελλάδα. Ήδη το 2025 βρέθηκε και πάλι σε ελληνικές διαδρομές. Έχοντας καταγράψει στο ενεργητικό του ένα πλούσιο πρόγραμμα περιπατητικών περφόρμανς, συνεχίζει να εμπλουτίζει την εμπειρία και την φιλοσοφική θεώρηση σχετικά με το χρόνο και το σώμα προσκαλώντας μας σε μια κοινή αναζήτηση νοήματος σχετικά με τις βιωμένες αυτές έννοιες.
Ανάμεσα στις εξαιρετικές περιπατητικές του εμπειρίες διακρίνουμε:
την « Παριζιάνικη σπείρα» (« Spirale parisienne… ») του 2013. Μια απόσταση περίπου 30 χλμ. με σημείο εκκίνησης την Παναγία των Παρισίων που θεωρείται επίσημο σημείο μηδέν για τη μέτρηση των οδικών αποστάσεων στη Γαλλία.
την περφόρμανς «Ex-tracés» του 2022 που κάλυψε την απόσταση 50 χλμ ανάμεσα στην Κολμάρ και το Φράιμπουργκ, 16ο στάδιο μιας μεγαλύτερης περιπατητικής περφόρμανς
την «Γραφή των βημάτων: Παρίσι-Μαρσιγνί (Paris-Marcigny: l’écriture des pas). Μία περιπατητική περφόρμανς σε συνολική απόσταση 415 χλμ την οποία ακολούθησε έκθεση των 19 τοτέμ (σημείων) μιας συνολικής περιπατητικής απόστασης 6.270 χλμ.
Μνημοσύνη : Παρίσι- Ναύπλιο. Μια απόσταση 2960 χλμ που θα ολοκληρωθεί με την παρουσίαση της καλλιτεχνικής περιπατητικής εμπειρίας στην Εθνική Πινακοθήκη – Παράρτημα Ναυπλίου, την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2026 στις 17:00 και είμαστε όλες και όλοι προσκεκλημένοι.
