(1).webp "ΒΙΟΚΑΡΠΟΣ")
.webp "ΚΑΦΕΚΟΠΤΕΙΟ ΝΕΚΤΡΑ ΣΤΟ ΑΡΓΟΣ")
Ο κ. Ανδριανός στον χαιρετισμό που απηύθυνε επεσήμανε μεταξύ άλλων τα εξής:
«Θέλω πρώτα απ’ όλα να ευχαριστήσω θερμά τον Δήμο Σπάρτης και τον Δήμαρχο Μιχάλη Βακαλόπουλο για την πρόσκληση και να συγχαρώ όλους όσοι συμβάλλουν ώστε το Φεστιβάλ Ελιάς και Ελαιολάδου να συνεχίζεται για τρίτη χρονιά και να εδραιώνεται ως ένας ουσιαστικός θεσμός για τον τόπο.
Η ελιά και το ελαιόλαδο είναι αναπόσπαστο και οργανικό μέρος της ιστορίας, του πολιτισμού και της ταυτότητας της Σπάρτης και της Λακώνιας όπως και ευρύτερα της Πελοποννήσου. Είναι πηγή εισοδήματος για χιλιάδες οικογένειες, μοχλός επιχειρηματικής δραστηριότητας με δυναμικό εξαγωγικό χαρακτήρα και ένας από τους ισχυρότερους κρίκους που συνδέουν την πρωτογενή παραγωγή με τη μεταποίηση, τη γαστρονομία και τον τουρισμό.
Τα στοιχεία αποτυπώνουν καθαρά αυτή τη σημασία. Σύμφωνα με τα δεδομένα του ΟΣΔΕ για το 2025, στη Λακωνία βρίσκονται περίπου 60.000 εκτάρια ελαιώνων, δηλαδή το 8,2% των ελαιώνων ολόκληρης της χώρας, και περισσότεροι από 28.000 ελαιοπαραγωγοί. Αυτό από μόνο του δείχνει γιατί η συζήτηση για το μέλλον της ελαιοκομίας αφορά τόσο άμεσα τη Λακωνία.
Το θέμα της σημερινής ημερίδας είναι εξαιρετικά εύστοχο. Γιατί πράγματι βρισκόμαστε μπροστά σε δύο παράλληλες προκλήσεις: μια ολοένα πιο ανταγωνιστική διεθνή αγορά και ένα φυσικό περιβάλλον που γίνεται περισσότερο ασταθές.
Η κλιματική μεταβολή, η διαχείριση του νερού, οι ακραίες θερμοκρασίες, οι παλιές και νέες φυτοϋγειονομικές πιέσεις, αλλά και το αυξημένο κόστος παραγωγής δημιουργούν μια νέα πραγματικότητα. Την ίδια στιγμή, στις διεθνείς αγορές πρέπει να είσαι σε θέση το καλό προϊόν που παράγεις να μπορείς να τεκμηριώνεις την ποιότητά του, να το πιστοποιείς και να το τυποποιείς, να διεκδικείς και να κατακτάς νέες αγορές και κοινά και να εξασφαλίζεις ότι ολοένα και μεγαλύτερο μέρος της αξίας επιστρέφει στον παραγωγό και στον τόπο όπου παράγεται.
Αυτό είναι και το μεγάλο στοίχημα για το λακωνικό και συνολικά για το ελληνικό ελαιόλαδο: να μετατρέψουμε το δεδομένο πλεονέκτημα της ποιότητας σε ολοένα και μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία για τον παραγωγό.
Και γι’ αυτό χρειάζεται να κινηθούμε ταυτόχρονα σε περισσότερα επίπεδα. Πρώτον, στην ποιότητα και την ταυτότητα του προϊόντος. Η πιστοποίηση, οι Προστατευόμενες Ονομασίες Προέλευσης και οι Προστατευόμενες Γεωγραφικές Ενδείξεις, η ιχνηλασιμότητα και η οργανωμένη τυποποίηση είναι εργαλεία που δημιουργούν αναγνωρισιμότητα, ενισχύουν τη διαπραγματευτική θέση του παραγωγού και ανοίγουν δρόμους σε αγορές όπου ο καταναλωτής είναι διατεθειμένος να πληρώσει περισσότερα για την εγγυημένη ποιότητα και προέλευση.
Δεύτερον, στις συλλογικές δομές. Ο μεμονωμένος παραγωγός δύσκολα μπορεί μόνος του να αντιμετωπίσει μια διεθνή αγορά μεγάλης κλίμακας. Οι οργανώσεις παραγωγών, οι συνεταιρισμοί και οι Οργανώσεις Ελαιουργικών Φορέων μπορούν να δώσουν μέγεθος, τεχνογνωσία και δυνατότητα επένδυσης στην ποιότητα, στην καινοτομία και στην εμπορική παρουσία.
Αυτό είναι και το μεγάλο στοίχημα για το λακωνικό και συνολικά για το ελληνικό ελαιόλαδο: να μετατρέψουμε το δεδομένο πλεονέκτημα της ποιότητας σε ολοένα και μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία για τον παραγωγό.
Και γι’ αυτό χρειάζεται να κινηθούμε ταυτόχρονα σε περισσότερα επίπεδα. Πρώτον, στην ποιότητα και την ταυτότητα του προϊόντος. Η πιστοποίηση, οι Προστατευόμενες Ονομασίες Προέλευσης και οι Προστατευόμενες Γεωγραφικές Ενδείξεις, η ιχνηλασιμότητα και η οργανωμένη τυποποίηση είναι εργαλεία που δημιουργούν αναγνωρισιμότητα, ενισχύουν τη διαπραγματευτική θέση του παραγωγού και ανοίγουν δρόμους σε αγορές όπου ο καταναλωτής είναι διατεθειμένος να πληρώσει περισσότερα για την εγγυημένη ποιότητα και προέλευση.
Δεύτερον, στις συλλογικές δομές. Ο μεμονωμένος παραγωγός δύσκολα μπορεί μόνος του να αντιμετωπίσει μια διεθνή αγορά μεγάλης κλίμακας. Οι οργανώσεις παραγωγών, οι συνεταιρισμοί και οι Οργανώσεις Ελαιουργικών Φορέων μπορούν να δώσουν μέγεθος, τεχνογνωσία και δυνατότητα επένδυσης στην ποιότητα, στην καινοτομία και στην εμπορική παρουσία.
Τρίτον, στην προσαρμογή στην κλιματική πραγματικότητα. Αυτό σημαίνει ορθολογική χρήση του νερού, σύγχρονα αρδευτικά δίκτυα, έρευνα για ανθεκτικότερο φυτικό υλικό, γεωργία ακριβείας και αξιοποίηση της τεχνολογίας.
Δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις του αύριο με τα εργαλεία του χθες. Και βεβαίως τα σύγχρονα επιστημονικά και τεχνολογικά εργαλεία αποκτούν αξία μόνο όταν φτάνουν στην καλλιέργεια και τον παραγωγό έτοιμα προς αξιοποίηση, όταν η σύνδεση ανάμεσα στην έρευνα και την παραγωγή είναι ισχυρή και αποτελεσματική.
Τέταρτον, στην ασφάλεια και την αξιοπιστία του προϊόντος. Οι απαιτήσεις στις ευρωπαϊκές και διεθνείς αγορές γίνονται αυστηρότερες.
Ήδη προετοιμαζόμαστε και για τις νέες απαιτήσεις ως προς τους υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων, ώστε οι παραγωγοί και οι επιχειρήσεις να έχουν εγκαίρως την απαραίτητη ενημέρωση για τα κατάλληλα προληπτικά μέτρα.
Και βεβαίως, ο εκσυγχρονισμός πρέπει να γίνεται με τρόπο εφαρμόσιμο για τον παραγωγό. Θυμίζω επίσης ότι Ιδιαίτερη σημασία δίνουμε στην έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπιση του δάκου, γιατί από αυτήν εξαρτώνται άμεσα τόσο η ποσότητα όσο και η ποιότητα της παραγωγής. Φέτος αλλάξαμε ουσιαστικά τον τρόπο προγραμματισμού: για πρώτη φορά η προμήθεια των υλικών δακοκτονίας σχεδιάστηκε σε πολυετή βάση, για την περίοδο 2026–2028, ώστε να μην ξεκινά κάθε χρόνο η διαδικασία από την αρχή, να διασφαλίζεται έγκαιρα η διαθεσιμότητα των αναγκαίων υλικών και να υπάρχει δυνατότητα αποθέματος για έκτακτες ανάγκες.
Δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις του αύριο με τα εργαλεία του χθες. Και βεβαίως τα σύγχρονα επιστημονικά και τεχνολογικά εργαλεία αποκτούν αξία μόνο όταν φτάνουν στην καλλιέργεια και τον παραγωγό έτοιμα προς αξιοποίηση, όταν η σύνδεση ανάμεσα στην έρευνα και την παραγωγή είναι ισχυρή και αποτελεσματική.
Τέταρτον, στην ασφάλεια και την αξιοπιστία του προϊόντος. Οι απαιτήσεις στις ευρωπαϊκές και διεθνείς αγορές γίνονται αυστηρότερες.
Ήδη προετοιμαζόμαστε και για τις νέες απαιτήσεις ως προς τους υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων, ώστε οι παραγωγοί και οι επιχειρήσεις να έχουν εγκαίρως την απαραίτητη ενημέρωση για τα κατάλληλα προληπτικά μέτρα.
Και βεβαίως, ο εκσυγχρονισμός πρέπει να γίνεται με τρόπο εφαρμόσιμο για τον παραγωγό. Θυμίζω επίσης ότι Ιδιαίτερη σημασία δίνουμε στην έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπιση του δάκου, γιατί από αυτήν εξαρτώνται άμεσα τόσο η ποσότητα όσο και η ποιότητα της παραγωγής. Φέτος αλλάξαμε ουσιαστικά τον τρόπο προγραμματισμού: για πρώτη φορά η προμήθεια των υλικών δακοκτονίας σχεδιάστηκε σε πολυετή βάση, για την περίοδο 2026–2028, ώστε να μην ξεκινά κάθε χρόνο η διαδικασία από την αρχή, να διασφαλίζεται έγκαιρα η διαθεσιμότητα των αναγκαίων υλικών και να υπάρχει δυνατότητα αποθέματος για έκτακτες ανάγκες.
Ταυτόχρονα, δίνουμε ιδιαίτερο βάρος στη διεθνή κατοχύρωση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του ελληνικού ελαιολάδου. Το Υπουργείο συμμετέχει ενεργά στις σχετικές συζητήσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιοκομίας, όπου διαμορφώνονται τα διεθνή πρότυπα ποιότητας και εμπορίας, ώστε τα χημικά όρια και οι προδιαγραφές να λαμβάνουν υπόψη τα πραγματικά χαρακτηριστικά των ελληνικών ποικιλιών και ιδιαίτερα της Κορωνέικης, που αντιπροσωπεύει περίπου το 60% του ελληνικού ελαιολάδου.
Με επιστημονικά τεκμηριωμένα επιχειρήματα και διαμορφώνοντας τις κατάλληλες διεθνείς συμμαχίες, προασπιζόμαστε τα ελληνικά συμφέροντα ώστε ένα προϊόν υψηλής ποιότητας να μην αντιμετωπίζει εμπόδια στις διεθνείς αγορές.
Με επιστημονικά τεκμηριωμένα επιχειρήματα και διαμορφώνοντας τις κατάλληλες διεθνείς συμμαχίες, προασπιζόμαστε τα ελληνικά συμφέροντα ώστε ένα προϊόν υψηλής ποιότητας να μην αντιμετωπίζει εμπόδια στις διεθνείς αγορές.
Κυρίες και κύριοι,
Η Λακωνία έχει όλα τα συστατικά για να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τη θέση της στον παγκόσμιο χάρτη του ποιοτικού ελαιολάδου: παράδοση, γνώση, ανθρώπους που αγαπούν το προϊόν τους και ένα όνομα ήδη συνδεδεμένο με την ποιότητα.
Αυτό που χρειάζεται είναι να ενώσουμε αυτά τα πλεονεκτήματα με την επιστήμη, την τεχνολογία, την επιχειρηματικότητα και μια ακόμη ισχυρότερη εξωστρέφεια.
Γι’ αυτό έχουν ιδιαίτερη σημασία θεσμοί όπως το σημερινό Φεστιβάλ που δημιουργούν τον χώρο όπου η εμπειρία της παραγωγής συναντά τη γνώση και η γνώση μπορεί να μετατραπεί σε πράξη.
Κλείνοντας, θέλω να συγχαρώ και τους ανθρώπους που τιμώνται σήμερα: το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς και τον Πρόεδρό του Γιώργο Χατζηνικολάου για τη συμβολή του Μουσείου Ελιάς και Ελληνικού Λαδιού στη διατήρηση και ανάδειξη της ιστορίας και του πολιτισμού της ελιάς, καθώς και την εταιρεία MOLON LAVE και τον Διευθύνοντα Σύμβουλό της Γιάννη Μανίκη για την προσπάθεια σύνδεσης της παράδοσης με την ποιότητα και την καινοτομία.
Το μήνυμα που στέλνουμε από την Σπάρτη και από κάθε ελαιοπαραγωγό περιοχή της πατρίδας μας, είναι πως το ελληνικό ελαιόλαδο έχει ισχυρή ταυτότητα και ακόμη μεγαλύτερες δυνατότητες. Και αυτή η προσπάθεια, για να σηκώσουμε αυτό το εμβληματικό προϊόν της ελληνικής γης ακόμη ψηλότερα, μας ενώνει».
Το μήνυμα που στέλνουμε από την Σπάρτη και από κάθε ελαιοπαραγωγό περιοχή της πατρίδας μας, είναι πως το ελληνικό ελαιόλαδο έχει ισχυρή ταυτότητα και ακόμη μεγαλύτερες δυνατότητες. Και αυτή η προσπάθεια, για να σηκώσουμε αυτό το εμβληματικό προϊόν της ελληνικής γης ακόμη ψηλότερα, μας ενώνει».
